Chương 86: Lạc đà và sư tử. Đứa trẻ.
Đài Phát Thanh Thời Hậu Thế · PhatGus · 125 chương · ~35 phút đọc · Tạo 07/10/2026
Thời Hậu Tận Thế 86. Lạc đà và sư tử. Đứa trẻ.
86.
Trong thế giới chúng ta đang tồn tại, thứ duy nhất có thể thực sự gọi là vĩnh cửu chính là thời gian và không gian.
Khác với vật chất hay sinh mệnh vốn chỉ có thể hiện hữu thông qua những mối quan hệ nhân quả nhất định, thời gian và không gian tự thân chúng đã tồn tại trên thế gian này. Chúng ta có thể nhận thức được chúng một cách tiên nghiệm — tức là nhận ra mà chẳng cần ai dạy bảo — thông qua việc quan sát sự biến đổi của thiên nhiên và vật chất.
Dẫu rằng sau khi mọi ánh sáng và vật chất trong vũ trụ tan biến, hai khái niệm này cũng sẽ mất đi. Nhưng khi đó, không chỉ mọi khái niệm đều trở nên vô nghĩa, mà giả sử vũ trụ có được khai sinh một lần nữa từ trạng thái ấy, và những sinh mệnh mới bắt đầu định cư trên những vì sao mới, thì thời gian và không gian vẫn sẽ được cảm nhận đúng với bản chất mà chúng ta đang nhận thức hiện nay. Vì vậy, chúng là hai thực thể duy nhất xứng đáng được gọi là vĩnh cửu.
Và vì những thực thể hữu hạn buộc phải nằm trong thực thể vĩnh cửu, chúng ta chẳng thể can thiệp vào việc thời gian trôi qua, mà chỉ có thể đứng nhìn. Sự bất lực ấy được chúng ta diễn đạt bằng cụm từ "thời gian trôi".
Dù có cố dùng hai tay nắm chặt lấy, thì "hiện tại" vẫn cứ len lỏi qua kẽ tay mà chảy mất, tựa như những giọt nước trượt dọc theo cơ thể tôi rồi rơi xuống sàn. Tôi gọi những giọt nước vương trên sàn ấy là quá khứ, và gọi vũng nước đọng lại nơi đó bằng cái tên buồn bã: ký ức và luyến tiếc.
Phải rồi. Linh cảm thấy lễ hội đã cận kề, tôi ước sao ngày mai đừng bao giờ tới. Dù lúc này thành phố đang náo nhiệt là thế, nhưng tôi đã nhìn thấy trước một tương lai nơi sự im lặng quen thuộc sẽ tìm đến ngay khi lễ hội kết thúc và mọi người chìm vào giấc ngủ.
Có lẽ tôi cũng đã trưởng thành hơn đôi chút nên lần này không đặt quá nhiều kỳ vọng, nhờ vậy mà cú sốc tinh thần khi chứng kiến những robot muốn chết cũng không quá lớn— nhưng chỉ riêng việc phải cô độc một lần nữa thôi cũng đã đủ khiến tôi đau đớn khôn nguôi.
Dù không thể giao lưu sâu sắc hay dễ dàng hòa nhập, nhưng chỉ cần được ở bên nhau như thế này thôi là tôi đã thấy vui rồi... Tôi còn phải cô độc đến bao giờ nữa đây?
Một sinh mệnh đáng lẽ phải hợp sức, gặp gỡ, trò chuyện với vô số người để tìm thấy bản thân trong đó, vậy mà giờ đây, đúng như cái danh xưng "kẻ lãng du" mà tôi tự đặt cho mình, tôi lại đang lạc lối trong nỗi cô độc vô tận, chẳng thể dừng chân ở bất cứ đâu. Đến mức này, tôi cảm thấy ngay cả bản ngã của mình cũng đang dần mờ nhạt đi.
Tất nhiên là vẫn có cách. Dù chỉ là phương pháp tạm thời chứ không phải giải pháp vĩnh viễn, nhưng nếu tôi không thực hiện tâm nguyện của các robot mà cứ trì hoãn mục tiêu sống ở Thiên đường để ở lại đây, tôi sẽ bớt cô đơn trong quãng thời gian đó.
Thế nhưng, như tôi đã nói khi trò chuyện với Robot khổng lồ, chẳng ai biết khi nào và bằng cách nào tôi sẽ chết. Cũng không có gì chắc chắn rằng tôi có thể thực hiện điều ước của các robot vào giây phút cuối đời hay không. Biết đâu vô số đường ống trên trần nhà kia sẽ rụng xuống đè lên người tôi, hay một thiết bị nào đó trong ký túc xá gặp trục trặc khi tôi đang ngủ và đe dọa đến mạng sống của tôi thì sao.
Nếu tôi chết đi như thế, các robot sẽ phải sống trong sự chán chường và đau khổ vô tận cho đến khi Phương chu hoàn toàn ngừng hoạt động và tan vỡ. Đó sẽ là cái kết tồi tệ nhất, nơi chẳng một ai được cứu rỗi.
Thế giới này dù đã diệt vong, nhưng đâu nhất thiết mọi thứ đều phải kết thúc trong bất hạnh. Dù không phải là tôi, tôi vẫn mong có ai đó được hạnh phúc, và thật may là tôi có thể hiện thực hóa hạnh phúc của các robot. Vì vậy, tôi không hối hận về quyết định của mình, cũng sẽ không thay đổi nó. Điều đó tôi có thể khẳng định một cách dứt khoát.
"Thêm một ngày nữa thôi...."
Tôi đã cầu xin như thế. Làm ơn, xin hãy cho tôi thêm đúng một ngày nữa thôi.
Dù là khi nào đi nữa, tôi nhất định sẽ thực hiện tâm nguyện của các robot rồi mới đi.
Trước khi tôi lại phải bước ra cánh đồng tuyết lạnh lẽo và cô độc kia, hãy cho tôi thêm chút thời gian để tận hưởng sự bình yên này.
Tôi nhắm mắt lại, thành tâm khẩn cầu một điều ước mà tôi không thể và cũng không được phép nói với bất kỳ ai.
"... Có vẻ hơi ồn ào nhỉ."
Và rồi thời gian vẫn tìm đến tôi như một lẽ tất yếu. Hơn nữa còn theo cái cách mà tôi không mong muốn nhất.
Ở trong căn phòng đang bật những thước phim đầy ắp bóng người, tôi không thể nhìn thấy đường phố, nhưng chỉ cần nghe tiếng xôn xao xuyên qua những bức tường dày và cửa sổ, tôi cũng cảm nhận được sự khác lạ so với mọi ngày.
Với hy vọng rằng điều mình nghĩ là sai, tôi cử động ngón tay tắt đoạn phim, làm xuất hiện một khung cửa sổ ngay cạnh chỗ mình đang nằm. Khi mở cửa ra, một luồng gió mát rượi thổi tung mái tóc rối bời ra sau, cùng lúc đó, cảnh tượng những con sóng cao đang vỗ bờ cát lấp lánh đập vào mắt tôi.
"Oa."
Cái gì thế này. Đêm qua tôi đã đứng từ xa quan sát rồi, nhưng khi nhìn gần thế này, tôi vẫn thấy ngỡ ngàng và kinh ngạc đến mức những trải nghiệm trước đó bỗng trở nên vô nghĩa. Ngọn gió mang theo hương vị biển cả, tiếng sóng vỗ rì rào, những hàng dừa và ô che nắng dựng khắp nơi. Thành phố vốn mang sắc thái trầm buồn cho đến tận hôm qua, giờ đây lại rực rỡ sắc xanh và vàng. Cảm giác như đang ở một thế giới khác mãnh liệt hơn bao giờ hết.
Dù biết đây là lần cuối cùng, nhưng trước khung cảnh khác lạ và huyền ảo này, tôi vẫn không kìm được tiếng trầm trồ. Sự khó chịu do buổi sáng không mong đợi mang lại cũng tan biến sạch sành sanh.
"Tôi sẽ giúp cô sửa soạn."
Trong khi tôi còn đang ngẩn ngơ ngắm nhìn dù biết tất cả chỉ là những hình ảnh và hiệu ứng phản chiếu trên tòa nhà, màn hình hay mặt đất, thì Lucy đã bế bổng tôi lên.
Đã quá quen với việc được chăm sóc, tôi cứ thế nằm im như một chú mèo đã quen hơi bén tiếng trong nhà, mặc cho cô ấy muốn bế đi đâu thì đi. Lucy đưa tôi thẳng đến phòng tắm đã đầy nước rồi thả tôi vào bồn.
"Hôm nay để kỷ niệm lễ hội, tôi sẽ trang điểm đặc biệt cho cô."
"... Cái gì cơ?"
"Vì vậy, Mori-ssi cứ ngồi yên là được ạ."
"Khoan đã— ư bư bư bư!"
Có vẻ như Lucy cũng đang rất hào hứng với lễ hội. Biểu cảm và giọng điệu vẫn như mọi khi, nhưng từng động tác lại chủ động hơn hẳn.
Trang điểm sao? Đó là từ ngữ chẳng hề hợp với tôi chút nào, tôi định bảo không cần thiết đâu, nhưng trước dáng vẻ nhiệt tình ấy của Lucy, tôi tặc lưỡi nghĩ thôi thì cứ để mặc cho cô ấy làm gì thì làm vậy.
"... Trông lạ lẫm thật đấy."
"Chà! Mori-ssi trông bình thường ghê luôn ấy!"
"Cậu đang khen hay chê tôi đấy hả?"
Mái tóc xơ xác vốn luôn được giấu trong lớp áo giờ đây đã trở nên bóng mượt. Làn da vốn khô ráp do sống trong thế giới lạnh lẽo cũng căng mọng như thể vừa được tiếp thêm sức sống. Điều lạ lẫm nhất chính là quần áo. Dù không đến mức điệu đà quá đáng, nhưng hình ảnh tôi mặc chiếc quần jean cùng áo sơ mi màu sắc trông tương phản hoàn toàn với vẻ ngoài thường ngày.
"Hóa ra mình trông như thế này sao."
Tôi cứ ngỡ mình đã dần quen với cơ thể của Mori, nhưng có lẽ do được sửa soạn nên từ đầu đến chân đều thấy lạ lẫm. Cảm giác giống như đang quan sát một người phụ nữ trưởng thành bình thường có thể bắt gặp ở bất cứ đâu trong thành phố qua màn hình vậy.
... Tất nhiên là ngoại hình này cũng không hẳn là bình thường cho lắm. Tạm gác các đường nét khuôn mặt sang một bên, thì mái tóc đen và đôi mắt xanh này là những màu sắc không thể có được một cách tự nhiên mà.
"Chắc là vì mắt gốc của mình vốn màu xanh nên mới thế nhỉ."
Tôi chợt nhớ đến câu nói đôi mắt là cửa sổ tâm hồn. Chẳng biết linh hồn có thực sự tồn tại hay không, nhưng khi nghĩ rằng dù dưới hình hài này, bản thân mình trong quá khứ vẫn không biến mất mà vẫn còn hiện hữu nơi đây, tôi cảm thấy tâm trạng khá tốt. Từ trước đến nay, tôi đã cười trước gương được mấy lần rồi nhỉ? Ngoại trừ những lúc phải sơ cứu khi bị thương, tôi chưa bao giờ đối diện với gương một cách nghiêm túc thế này, nên có lẽ đây là lần đầu tiên chăng.
"Cô hài lòng chứ?"
"Ừ."
Dù chỉ thay đổi mỗi trang phục, nhưng có lẽ vì đã thoát khỏi nhịp sống thường nhật nên cảm giác thật khác lạ. Chẳng biết trước một sự kiện quan trọng mà tâm trạng lại hưng phấn thế này có ổn không nữa.
"Hôm nay cứ chơi bời cho thoải mái đi!"
Robot quản lý nói với tôi khi thấy tôi đang mang vẻ mặt phức tạp. Dù hiểu rõ chuyện gì sắp xảy ra mà cậu ta vẫn có thể giữ thái độ nhẹ nhàng như vậy, phải chăng là vì việc mà tôi cho là nặng nề thì đối với cậu ta cũng chỉ là chuyện thường tình thôi sao?
Khi một việc đối với tôi là cực kỳ nặng nề, nhưng chính người trong cuộc lại bảo đó chẳng phải chuyện gì to tát, thì việc lắng nghe họ là đúng đắn, hay nên đưa ra quyết định theo những giá trị thông thường của xã hội?
Đầu óc tôi rối bời. Dù chẳng có ai phán xét nếu tôi đưa ra bất kỳ lựa chọn nào, nhưng việc tôi vẫn cứ băn khoăn thế này có lẽ là vì tôi cũng chỉ là một con người bình thường. Một người bình thường coi trọng những giá trị phổ quát và đạo đức hơn là những tiêu chuẩn hay niềm tin tự thân.
"Được rồi."
... Nhưng trong một thế giới như thế này, vào tình cảnh này mà vẫn mưu cầu sự bình thường, thì đó mới chính là điều không bình thường nhất còn gì.
Sau một hồi suy nghĩ mông lung, tôi quyết định thiết lập một tiêu chuẩn vững chắc và cứ thế mà làm theo. Phải rồi, vì tôi đã hứa sẽ thực hiện điều mà những robot đáng thương kia mong muốn. Tạm gác mọi chuyện khác sang một bên, chỉ nghĩ về điều đó thôi.
Tôi vỗ nhẹ vào má hai cái rồi nở một nụ cười thật tươi. Nếu tôi cứ trưng ra bộ mặt rầu rĩ trong lễ hội vui vẻ mà các robot đã tổ chức cho mình, thì chắc chắn chúng cũng chẳng thể hạnh phúc được.
Tự nhủ sẽ tận hưởng hết mình sự kiện chỉ có một lần duy nhất này, tôi bước chân ra khỏi cửa.
Bầu trời xanh ngắt cùng những đám mây trôi lững lờ. Tiếng sóng vỗ rì rào mát lạnh và cảm giác cát mịn lạo xạo dưới chân. Những tòa nhà thấp và cửa hàng trong thành phố giờ đây đã biến thành những công trình thường thấy ở ven biển.
Dù tôi vẫn hay nói ưu điểm của mình là thích nghi nhanh— nhưng biến đổi đến mức này thì đúng là không dễ để làm quen ngay được. Dù đang đi trên con phố mà mới hôm qua thôi tôi vẫn còn đi lại bình thường, nhưng cảm giác lạ lẫm ấy lại khiến lòng tôi thêm rạo rực. Trước khi chết, tôi còn có thể trải nghiệm những điều như thế này thêm bao nhiêu lần nữa đây?
"Gì thế này? Ở đây bán cái gì vậy?"
Khi rời khỏi nhà, Lucy và Robot quản lý như đã hẹn trước, cả hai đều cáo bận rồi rời đi. Chẳng biết là họ đi tận hưởng lễ hội riêng hay thực sự có việc bận, nhưng nhờ vậy mà tôi được một mình dạo bước trên những con phố lạ lẫm.
"Xiên cá nướng đây! Đảm bảo ngon, lấy một xiên đi!"
Một quầy hàng rong mọc lên ở nơi vốn chẳng có gì. Trên chiếc kệ nhỏ làm bằng gỗ dưới ô che nắng là những miếng thịt hình con cá... được xiên vào que.
Tôi vừa tự hỏi không biết nên gọi đây là cá hay là thịt, vừa đón lấy xiên thịt từ tay robot.
"Hập."
Tôi cắn một miếng xiên thịt vẫn còn bốc khói nghi ngút như vừa mới nướng xong, một hương vị khá quen thuộc lan tỏa. Vị giống như thịt động vật được nuôi trong các cơ sở nghiên cứu được nướng chín tới.
Sự quen thuộc bất ngờ ập đến giữa khung cảnh lạ lẫm khiến tôi khẽ mỉm cười rồi đưa mắt nhìn quanh.
"Bán đây! Cờ lê lục giác chưa dùng lần nào đây!"
"Hừm... đúng lúc tôi đang cần, cho tôi một cái nhé?"
"Có ai mua vật phẩm trang trí tạc bằng đá không?"
"Gì thế, cái đó làm bằng đồng chứ có phải đá đâu!"
"Chính vì thế nó mới được gọi là vật phẩm trang trí đích thực đấy!"
Vô số quầy hàng rong cùng những robot đội mũ rơm vừa đi dạo vừa rôm rả trò chuyện. Nhìn cảnh tượng các robot đang bắt chước nền văn hóa nhân loại từng tồn tại nơi đây, tôi không khỏi bật cười. Sự náo nhiệt và hỗn loạn này thật đúng ý tôi.
Dù vậy, công việc của họ cũng không thay đổi quá nhiều. Robot dọn dẹp vẫn miệt mài đi quanh bãi biển để quét dọn rác rưởi, còn những robot quản lý hệ thống điều tiết môi trường vẫn bám chặt lấy cấu trúc hình xoắn ốc, nhưng trông họ cũng có vẻ rất vui vẻ trong lễ hội hiếm hoi này.
Sau đó, tôi tiếp tục dạo quanh phố xá, ngắm nhìn những món đồ kỳ lạ chưa từng thấy ở đâu. Tôi xem các robot chơi đùa với những con sóng nhân tạo đến mức người ngợm ướt sũng, rồi lại nằm thử lên những chiếc võng giăng giữa các tòa nhà. Cứ thế tận hưởng lễ hội cho đến khi buổi chiều tà buông xuống.
"Chào nhóc."
Khi tôi đang ngồi phờ phạc trên ghế để nghỉ ngơi, miệng nhai miếng bánh quy hình mạch toán— một loại bánh nhìn qua đã thấy vô cùng phức tạp, thì một giọng nói quen thuộc vang lên từ phía sau.
Dù mới chỉ nghe giọng nói đó đúng một ngày, và cũng chỉ trong chưa đầy một tiếng đồng hồ ngắn ngủi— nhưng tôi vẫn lập tức nhận ra đó là ai nhờ vào giọng điệu và cách nói đặc trưng.
"Trang phục bạo dạn gớm nhỉ."
"Hì hì. Làm việc ở những cửa hàng như thế thì đầu óc cũng trở nên cởi mở hơn mà."
Cũng may đứng trước mặt tôi là một cỗ máy, chứ nếu là con người mà mặc bộ đồ y hệt như vậy thì chắc tôi chẳng dám nhìn thẳng vì quá hở hang. Robot Cửa Hàng Ngõ Nhỏ với đôi chân dài miên man thản nhiên ngồi xuống cạnh tôi.
"Sao, hôm nay vui chứ?"
Một câu hỏi mà chẳng rõ ai đang hỏi ai. Chính vì vậy, câu trả lời cũng vang lên cùng lúc. Không bằng lời nói mà bằng hành động, con người và robot cùng thể hiện rằng mình đã rất vui, rồi chẳng ai bảo ai, cả hai cùng ngước nhìn bầu trời đang dần tối lại.
"Sự tự do hằng khao khát quả nhiên rất ngọt ngào. Nhưng mà— thời gian chẳng còn bao nhiêu nữa rồi."
Thời gian dành cho chúng ta là hữu hạn, chính vì vậy nó mới càng thêm quý giá. Nhất là khi quãng thời gian đó tràn ngập hạnh phúc.
Khi lễ hội kết thúc, họ sẽ phải sống trong sự chán chường như bấy lâu nay cho đến khi lễ hội tiếp theo được tổ chức. Họ sẽ phải nhấm nháp ký ức về khoảnh khắc hạnh phúc ngắn ngủi ấy hàng trăm, hàng nghìn lần.
Điều đó chẳng khác nào một lời nguyền, nhưng gương mặt của robot đang đứng trước lời nguyền ấy trông lại vô cùng hạnh phúc.
Quả nhiên, đó là vì cô ta biết rằng thời gian của mình sẽ dừng lại sớm hơn cả khi lễ hội kết thúc.
"Cả đời này ta luôn nghĩ việc mình được tạo ra như thế này là một nỗi bất hạnh, nhưng việc có thể chìm vào giấc ngủ trong hạnh phúc vĩnh cửu mà không phải cảm nhận bất kỳ nỗi đau hay sợ hãi nào... đó là điều chỉ máy móc mới làm được nhỉ?"
"Chắc là vậy rồi."
"Sinh ra là lạc đà— dù biết mình là lạc đà nhưng chẳng thể thoát ra, cuối cùng lại chìm vào giấc ngủ trong tay một đứa trẻ. Vậy mà ta lại chẳng hề thấy ghét điều đó, thật là kỳ lạ."
"... Chà, tôi nghĩ mình giống sư tử hơn là đứa trẻ đấy."
Đúng lúc đó, một tiếng "đoàng" vang lên, pháo hoa nở rộ trên bầu trời. Những chùm pháo hoa rực rỡ sắc màu báo hiệu sự kết thúc của lễ hội, đồng thời cũng là sự khởi đầu của vĩnh cửu.
"Thứ vừa nổ trên kia, không phải là robot đấy chứ?"
"Đúng rồi đấy?"
"... Thật à?"
"Ta đùa thôi. Làm gì có chuyện đó chứ."
Khoảnh khắc hoàng hôn nơi sắc cam và sắc xanh thẫm hòa quyện vào nhau. Thời khắc vẹn nguyên của hiện tại, nơi ngày và đêm, hôm qua và ngày mai đan xen. Dưới màn pháo hoa rực rỡ, khi tất cả mọi người đang cười nói về một ngày vui vẻ.
"... Giờ tôi phải đi đây."
"Ừ, đi đi, đừng để bị đau và giữ gìn sức khỏe nhé."
"Vâng."
Tôi đứng dậy khỏi ghế. Dù đã trì hoãn hết lần này đến lần khác, nhưng giờ thì không còn thời gian nữa rồi.
Tôi chào tạm biệt ngắn gọn với robot vẫn đang ngồi yên trên ghế, rồi bắt đầu cất bước.
Đến nơi duy nhất trong thành phố này mà dấu chân tôi chưa từng chạm tới.
Nơi mà tôi đã muốn trì hoãn cho đến tận giây phút cuối cùng.

Giữ khẩu khí thanh khiết — không văn tục, không phá chính trị.
Nhập môn