Chương 82: Phá hủy.
Đài Phát Thanh Thời Hậu Thế · PhatGus · 125 chương · ~22 phút đọc · Tạo 07/10/2026
Thời Hậu Tận Thế 82. Phá hủy.
82.
Xét một cách khách quan, thành phố này rất giống với khung cảnh tương lai mà tôi hằng mong ước.
Một môi trường không phải run rẩy vì cái lạnh, cùng những chức năng đô thị vận hành trơn tru.
Những thực thể bận rộn di chuyển trên đường nhựa để thực hiện vai trò riêng, tạo nên những âm thanh náo nhiệt.
Nhưng có lẽ do sự khác biệt giữa hai loài robot và con người?
Hay vì tôi đã nhận ra bóng tối ẩn sau khung cảnh thành phố vốn dĩ tươi sáng này?
Dù đã đến được nơi mình hằng mong đợi, tôi vẫn chẳng thể nào thích nghi nổi với bầu không khí nơi đây.
Thật khó lòng ngồi yên chấp nhận lòng tốt của những robot đang chuẩn bị lễ hội cho vị khách cuối cùng là tôi, lòng tôi cứ thấy bồn chồn không yên.
Nhưng bảo tôi đứng ra giải quyết điều gì đó thì tôi lại chẳng biết phải bắt đầu từ đâu, hay phải làm thế nào nữa.
Tôi để những tiếng cãi vã hằng ngày của lũ robot ngoài tai, lướt qua những robot đầy thương tích và hướng về phía ngoại ô thành phố.
Ở một góc thành phố có một công viên xanh mướt.
Ngước nhìn lên là bầu trời xanh thẳm, xung quanh cỏ cây tươi tốt rung rinh trong gió.
Nếu ngồi trên chiếc ghế băng ngay ngắn và nhắm mắt lại, người ta có thể cảm nhận được cả hương cỏ phảng phất trong gió. Đó là một công viên tuyệt đẹp và thơ mộng, nhưng...
Như đã biết, tất cả chỉ là giả tạo. Những chiếc lá rơi, hay lũ kiến bò dưới đất, thảy đều là hình ảnh mô phỏng hoặc thứ gì đó bắt chước xúc giác đặc trưng mà thôi.
"Phù..."
Nhưng dù biết rõ sự thật, có lẽ vì năm giác quan, bao gồm cả xúc giác, đều tin rằng đây là khung cảnh công viên thật sự.
Nên khi ngồi trên chiếc ghế băng tương đối yên tĩnh này và nhìn ngắm xung quanh, tôi cảm thấy tâm trí rối bời của mình dường như dịu lại đôi chút.
"Thật kỳ lạ nhỉ. Phía sau bầu trời xanh kia chỉ là những đường ống rỉ sét và dây điện trong không gian tối tăm, ngay cả ánh nắng ấm áp này cũng chỉ là ánh đèn chứ chẳng phải thật."
Dù biết rõ là giả, nhưng cơ thể tôi vẫn cứ tự tiện lầm tưởng đây là cảnh sắc thiên nhiên rồi dần trở nên thư thái, khiến tôi bất giác bật cười.
Ngay từ đầu, cái gì là thật và cái gì là giả chứ? Liệu sự phân biệt đó có ý nghĩa gì không?
Lý do tôi có thể khẳng định công viên này là giả là vì tôi biết sự thật về thế giới bên ngoài và cấu trúc của thành phố.
Nếu tôi sinh ra ở thành phố này và đến công viên trong trạng thái không biết gì, chắc chắn tôi đã cảm nhận đây là thiên nhiên bình thường rồi.
"... Biết đâu cây cỏ tôi từng thấy trước đây cũng đều là đồ giả được tạo ra như thế này."
Tôi cảm nhận sự thô ráp của thân cây và sự mềm mại của đất trong lòng bàn tay. Cảm giác ấy chính là nhận thức của tôi về tự nhiên.
Tôi gom chúng lại trong tay và ra lệnh cho chúng trở về hình dáng ban đầu. Ngay lập tức, những vật thể vốn mang xúc giác riêng biệt ấy biến lại thành những khối vật chất cứng nhắc.
Những vật thể hình vuông nằm gọn trong lòng bàn tay.
... Nhưng nghĩ kỹ thì, giống như việc tôi đã quy định bề mặt cây phải có cảm giác thế này, đất phải có cảm giác thế kia và chấp nhận nó như một lẽ đương nhiên.
Thì vật thể đang nằm trong tay tôi lúc này cũng có thể chỉ là một hình hài được tạo ra từ định kiến của chính tôi mà thôi.
"Ơ kìa."
Vừa nghĩ đến đó, một chuyện kỳ lạ đã xảy ra.
Vật thể trong tay tôi bắt đầu thay đổi hình dạng và chất liệu không ngừng nghỉ.
Vô số sự biến đổi cảm nhận được trong lòng bàn tay khiến nó lúc thì giống như một vật thể cụ thể, lúc lại giống như những làn sóng biến hóa khôn lường.
"Cứ thế này thì chắc chẳng bao giờ biết được bản chất thật sự là gì mất."
Tôi đặt thứ mình vừa cầm lên về chỗ cũ.
Trở về vị trí ban đầu, trở thành một phần của đất và một phần của cây, nó lại tìm lại dáng vẻ của tự nhiên như thể đó là điều hiển nhiên.
Vẫn là khoảng thời gian yên bình của công viên xanh mướt.
"Đã lâu không gặp. Thời gian qua Mori-ssi vẫn khỏe chứ?"
"Suốt thời gian qua chẳng thấy tăm hơi đâu, anh đã ở đâu vậy hả?"
Chính lúc đó, anh robot khổng lồ đưa tôi đến thành phố này bước ra từ giữa những lùm cây phía sau ghế băng.
Trên cơ thể của anh robot khổng lồ đã lâu không gặp xuất hiện một vết đen hình bàn tay, lớn hơn cả đầu tôi.
Nhìn hình dáng thì có vẻ là dấu vết do ông robot nóng tính với giọng điệu trung niên kia để lại. Không biết thời gian qua đã xảy ra chuyện gì nữa.
"Tôi đã bị mắng một trận vì tội tự ý đưa Mori-ssi đến đây."
"Bởi cái ông robot lùn đó hả? Mà vết bàn tay kia là sao? Chẳng phải robot không được đánh nhau sao?"
"Ngài ấy bảo 'vì ra ngoài nên có chỗ bị hỏng' rồi kéo tôi vào phòng sửa chữa, sau đó dùng bàn tay nung nóng xoa lên bụng tôi đấy ạ."
... Nghĩa là, dù không được trực tiếp đánh nhau nhưng họ vẫn có thể gây hại gián tiếp bằng mọi cách sao?
Dĩ nhiên nhìn anh ta vẫn vận hành bình thường thì có vẻ đó là vết tích mang ý nghĩa cảnh cáo hơn là muốn làm hại, nhưng thấy robot tự tìm ra kẽ hở trong quy tắc để hành động như vậy, tôi không tài nào cười nổi.
"Anh biết không? Nghe nói chỉ còn vài ngày nữa là đến lễ hội rồi đấy."
"Tôi biết."
Nếu Lucy mang lại cảm giác lạnh lùng vì bị tước bỏ cảm xúc một cách nhân tạo, thì anh robot này lại có vẻ cứng nhắc từ trong bản tính.
Giống như kiểu cảnh sát hay dân giang hồ thường thấy trong mấy bộ phim cũ vậy.
Anh ta tự bảo mình chỉ là một robot tầm thường có ở khắp nơi, nhưng chắc chắn trước đây anh ta đã làm những công việc cần đến sức mạnh kiểu đó.
"Tôi đã thấy các robot chuẩn bị cho lễ hội. Trông họ có vẻ hạnh phúc lắm."
"Đúng vậy thật, dù thỉnh thoảng vẫn có mấy đứa cãi nhau."
Anh robot khổng lồ nhìn xuống tôi. Vì sự chênh lệch thể hình nên dù thế nào thì anh ta cũng phải nhìn xuống, còn tôi thì phải ngước lên, nhưng vì đang ngồi trên ghế thấp nên trông anh ta còn to lớn hơn cả lần trước.
Dù vậy, tôi không còn thấy sợ hãi như lần đầu gặp mặt nữa. Bảo là không có chút áp lực nào từ kích thước khổng lồ đó thì là nói dối, nhưng ít nhất tôi cảm nhận được rằng anh ta sẽ không hại mình.
Cái đầu bóng loáng và khuôn mặt hiền lành không hợp với thân hình đồ sộ kia, ừ thì... giờ nhìn kỹ cũng thấy có chút đáng yêu.
"Giá mà trong thành phố chỉ còn robot thế này, mọi người chung sống hòa thuận với nhau thì tốt biết mấy."
"Vai trò được ban cho robot giống như một sứ mệnh vậy. Vào khoảnh khắc đó, họ sẽ coi những thực thể khác đang cản trở sứ mệnh của mình là vật ngáng đường, nên chuyện đó là không thể tránh khỏi."
"Không thể tránh khỏi sao?"
"Đối với robot, vai trò không đơn thuần là khái niệm 'nghề nghiệp' hay 'công việc', mà nó gần như là giá trị sống, là ý nghĩa tồn tại. Việc có thể thực hiện nó đúng lúc, đúng chỗ hay không sẽ gây ảnh hưởng cực lớn đến từng cá thể."
"... Anh nói cứ như thể nếu không làm được thì sẽ chết vậy."
"Chính xác là như vậy ạ."
"........."
Ừ thì, tôi cũng đã biết rồi.
Có công việc rõ ràng để làm thì robot đó trông tương đối bình thường. Còn những robot không có việc gì thì trên người đầy rẫy vết thương, chẳng phải sao?
Việc một robot có thể sống gần như trường sinh nếu muốn lại không chịu sửa chữa những vết thương trên cơ thể mình, điều đó thật giống với hành vi tự hoại hay tự sát của con người.
Chỉ là khác với con người, họ thậm chí không có cả quyền tự phủ nhận ý chí sống của chính mình, nên quá trình đó mới trở nên dài đằng đẵng đến vậy.
"Vậy, anh muốn nhờ tôi điều gì?"
Điều tôi tò mò lúc này chỉ có một. Tại sao anh robot này lại đưa tôi đến đây?
Anh ta muốn tôi làm gì cho thành phố này và những robot ở đây?
Dù đã lờ mờ đoán ra, nhưng tôi vẫn muốn nghe chính miệng anh ta nói.
"Về việc đó, tôi đã định sẽ nói sau khi lễ hội kết thúc, nhưng..."
"Tôi cũng chẳng ngốc đến mức không nhận ra đâu. Chắc chắn là anh muốn tôi làm gì đó cho đám robot ở thành phố này đúng không?"
Những robot giống con người, thật không may, đã nhận ra cả sự thiếu hụt và nỗi đau của con người.
Những robot có bộ não không thể thích nghi, đồng thời cũng không bị mài mòn, chỉ có thể sống trong đau khổ.
Nếu có thể thoát khỏi vai trò được giao và tìm thấy lý do để sống, thì dù là robot đi chăng nữa, họ vẫn có thể hạnh phúc.
Nhưng con người thật tàn nhẫn, họ ban cho robot cảm xúc nhưng lại không ban cho tự do ý chí đối với cuộc đời.
Đối với những thực thể bị xiềng xích, chỉ có thể sống theo quán tính, thì hy vọng và hạnh phúc là điều không tồn tại.
"Anh muốn tôi ở lại đây cho đến khi chết sao?"
Anh robot đã nói. Rằng khi tôi đến và khi chuẩn bị lễ hội cho tôi, các robot đã rất hạnh phúc.
Dù tôi chẳng làm gì cả, nhưng chỉ đơn giản là sự hiện diện của một con người đã giúp họ khôi phục lại ý chí sống.
Nếu tôi ở lại thành phố này, các robot có lẽ sẽ được hạnh phúc.
"Không phải ạ."
"Phải rồi. Tôi cũng đoán là không phải thế."
Nhưng, khác với robot, cơ thể con người có tuổi thọ rõ ràng.
Hơn nữa, một cơ thể không được cấu tạo từ kim loại sẽ dễ dàng mắc bệnh, yếu ớt trước những tác động bên ngoài và có thể chạm đến ngưỡng cửa tử thần bất cứ lúc nào.
Khi tôi còn sống thì không sao, nhưng nếu tôi chết đi thì sao?
Các robot sẽ lại quay về trạng thái trước khi tôi tìm đến.
Và rồi họ sẽ lang thang vô định cho đến khi tuổi thọ của mình kết thúc, giống như những robot ở tầng dưới vậy.
Đó là một kết cục tồi tệ nhất cho cả tôi và cả các robot.
"Vậy thì còn cách nào nữa đây. Tốt nhất là khiến cho robot có thể suy nghĩ và hành động tự do như con người thật thụ, nhưng tôi lại chẳng có năng lực đó."
Nếu chỉ cần ra lệnh là robot có thể trở nên tự do thì đã chẳng phải lo lắng thế này.
Nhưng làm sao có thể xóa bỏ đại nguyên tắc của robot vốn đã kéo dài từ tận thời xa xưa vì sự an toàn của con người bằng một phương pháp đơn giản như thế được chứ.
"Chẳng phải Mori-ssi vốn đã biết rồi sao?"
"... Phải. Tôi biết. Biết quá rõ là đằng khác."
Cuối cùng, đáp án chỉ có một.
Sáng tạo và phá hủy là đặc quyền của con người.
Vì nhân loại trong quá khứ đã tạo ra họ.
Nên việc mà người cuối cùng còn sót lại như tôi phải làm, chính là phá hủy.

Giữ khẩu khí thanh khiết — không văn tục, không phá chính trị.
Nhập môn