Chương 40: Đặc quyền MelonBooks: Sự ân xá sắc ngọc trùng

Ghi chép của Khoa Khoa học tự nhiên δ và γ - Tập 3: Cùng em dựng nên lời giải cuối cùng.

Vào một buổi chiều của kỳ nghỉ hè, tôi đã mời Kannabi đến 「Thanh Trúc Trà Phòng」, một tiệm đồ ngọt khá đắt đỏ nằm gần ga Samizu. Chỉ có hai người chúng tôi, nhưng chuyện này là có nguyên do. Tôi muốn tạ lỗi và đền bù cho hành động vô cùng thất lễ mà mình đã gây ra trong khóa Định hướng của khoa Khoa học Tự nhiên.

「Cái nào đắt nhất ấy nhỉ. 」 Ngồi ở vị trí có thể nhìn ngắm rặng tre qua ô cửa sổ lớn, Kannabi vừa xem thực đơn đặt trên mặt bàn sơn mài——không, ở đây phải gọi là danh mục thưởng thức mới đúng——vừa nói.

「Không cần bận tâm đến tôi đâu, cậu cứ chọn thoải mái đi. 」 Tôi sẽ là người trả tiền. Khi tôi kể chuyện này với em gái Asahi, con bé đã nói 「Tuyệt đối phải mời chị ấy ăn đồ ngon để tạ lỗi đấy」, và 「Miễn không phải là chị Iwama thì được」, hiếm hoi lắm mới cho phép tôi đi ăn riêng với một cô gái. Mặc dù con bé chắc cũng chẳng có cái quyền hạn chế xem anh trai mình đi ăn cùng ai.

Tôi cũng từng nghĩ đến chuyện rủ thêm Hijiri hay Mizusaki chẳng hạn. Nhưng làm vậy rất có thể sẽ khiến người khác biết được cái chuyện đáng lẽ chỉ hai chúng tôi được biết ấy, vả lại việc tôi chỉ trả tiền cho mỗi Kannabi thì cũng kỳ cục, mà bao tất cả mọi người thì ví tiền của tôi sẽ khóc thét mất.

Vì thế nên thật đáng tiếc, đành chỉ có hai chúng tôi đến ăn đồ ngọt mà thôi.

「Parfait phong cách Nhật Bản đặc chế hình như có ba mức là Mai, Thanh Trúc và Tùng. 」 Tôi nhìn vào thực đơn, có ba món Parfait khổng lồ kết hợp những hương vị Nhật Bản như matcha và đậu đỏ. Mức Tùng là lớn nhất, và tất nhiên cũng đắt nhất.

「Cậu chọn cái nào ăn hết được ấy nhé. 」

「Tại sao chỉ có mỗi chữ Trúc là được thêm chữ Thanh ở đằng trước nhỉ. Tôi biết là họ muốn đưa tên quán vào rồi. 」 Cô nàng phớt lờ lời khuyên, hay nói đúng hơn là lời thỉnh cầu của tôi.

「Thanh Tùng nghe còn tạm được, chứ Thanh Mai (quả mơ xanh) thì nghe có vẻ chẳng ngon lành gì nhỉ. 」

「Đúng vậy. Trông như thể bị bỏ thêm Xyanua (Thanh toan) ấy. 」

「Có gắn tên quán thì chắc hẳn là món được khuyên dùng nhất rồi. Hay cậu lấy Thanh Trúc nhé? 」 Kannabi đã gọi mức Tùng.

Hơn nữa cô nàng còn gọi thêm một ly matcha nóng. Gọi matcha thì có vẻ sẽ được dùng kèm với youkan (thạch đậu đỏ), nên tôi chọn món này vậy.

Dù sao thì tôi cũng đoán Kannabi chẳng thể nào ăn hết được ly Parfait đó. Không có Mizusaki ở đây thì tôi có thể tiếp nhận phần còn thừa.

Bình thường Kannabi vốn đã hiếm khi thay đổi nét mặt, nên chẳng thể nhìn thấu cô nàng đang nghĩ gì. Chỉ có thể suy đoán nội tâm thông qua hành động của cô nàng, nhưng việc cô nàng thật sự không chút do dự gọi món đắt nhất, có lẽ là do đã đọc được tâm ý thực sự muốn chuộc lỗi của tôi.

「……Trúc đẹp thật đấy. 」

「Tôi có thể tiếp nhận câu này như một lời tỏ tình không. 」

「Tôi đâu có nói là mặt trăng đâu. 」

「Cảm thấy trúc đẹp cũng là một loại cảm xúc rất độc đáo mà. 」

「Cũng chẳng còn loài thực vật tuyệt đẹp nào lại vươn lên thẳng tắp như vậy nữa. Ở kia trúc mọc san sát, đến mức ngọn gió cũng bị nhuộm thành màu xanh lục. Khung cảnh như vậy không dùng từ đẹp để hình dung thì biết nói sao. 」

「Tại sao trúc lại có thể mọc thẳng đến vậy nhỉ? 」

「Đó chính là chiến lược sinh tồn của loài trúc. Ngay từ khi còn là măng, chúng đã hình thành sẵn các đốt, và vào đầu xuân, mỗi đốt đều dốc sức phát triển. Nhờ vậy trúc có thể độc chiếm ánh sáng mặt trời. Để đạt được tốc độ và độ cao như vậy, chúng rũ bỏ các cành hai bên và vươn lên thẳng tắp. 」

「Không hổ danh là Deltada. Đúng là tiến sĩ thực vật học. Nếu bổ dọc củ măng ra sẽ thấy họa tiết trông giống như một chiếc thang. Mỗi bậc trong đó đều tương ứng với một đốt trúc phải không. 」

「Đúng vậy. Bên trong mỗi đốt đều có mô phân sinh. Phát triển kiểu này nhanh gấp nhiều lần so với việc chỉ mọc dài ra từ phần ngọn. 」

「Có vẻ như việc hình thành cấu trúc rỗng bên trong cũng giúp tăng hiệu suất nhỉ. 」

「Tất nhiên. Vì tốc độ phát triển cơ thể của thực vật có giới hạn, nên khi lớn quá nhanh, bên trong thân sẽ trở nên rỗng tuếch. 」 Buổi tối hôm đó tôi đã tạ lỗi rồi, giờ chỉ còn việc chuộc lỗi nữa thôi. Dùng một chủ đề chẳng liên quan gì để phá vỡ bầu không khí im lặng, rồi cứ thế tự nhiên chuyển sang bàn luận về sở thích của nhau. Đây đúng là định mệnh của lũ otaku khối Tự nhiên mà.

「Nhắc đến chuyện củ măng, tự nhiên tôi lại muốn ăn măng ngon quá. Từ giờ đến mùa xuân năm sau, cậu hãy tìm một quán nào ngon ngon đi nhé. Tốt nhất là quán nào có làm cả món hoa cải nữa ấy. 」 Kannabi định dùng chuyện này để ăn vạ tôi cả đời đấy à.

「Nếu nói là đi đào măng, chắc Mizusaki với Iwama cũng sẽ hứng thú đấy. 」

「Tôi chỉ cần ăn thôi là được rồi. 」

「Đừng nói vậy chứ, tự tay làm thử biết đâu lại vui lắm đấy. 」

「Đào măng là việc của lợn rừng mà. 」

「Mau xin lỗi những người nông dân trồng măng trên toàn quốc đi. 」 Cuộc trò chuyện đang rẽ sang một hướng bình thường và nhạt nhẽo, thì đúng lúc đó matcha được mang lên. Trong chiếc bát uống trà lớn có thể cảm nhận rõ độ nhám của đất sét, lớp matcha hảo hạng sủi bọt mịn màng. Miếng youkan ăn kèm trông cũng rất cao cấp, được cắt thành ba lát.

「Nghĩ kỹ lại thì tôi vẫn chưa biết các bước thưởng trà chuẩn là thế nào. 」

「Có phải người của câu lạc bộ Trà đạo đâu, cứ uống đại đi là được rồi. 」 Tôi dùng hai tay nâng bát trà lên. Thành bát rất dày nên cầm có cảm giác khá nặng. Một độ ấm dễ chịu truyền đến tay, tôi nghiêng bát nhấp một ngụm. Hương thơm ngào ngạt. Vị khá đắng nhưng lại rất hợp với mùa hè.

Kannabi cẩn thận dùng đầu ngón tay chạm nhẹ vào bát trà, hoàn toàn chưa có ý định uống. Nhắc mới nhớ, cô nàng sợ đồ nóng.

「Parfait vẫn chưa lên nhỉ. 」

「Chắc là giờ đang đi mua đậu đỏ. 」

「Cũng có thể là đang vắt sữa bò để làm kem matcha. 」

「Ây da, hình như cậu rất hay nhắc đến chữ 'sữa' (vú) trước mặt các thục nữ nhỉ. 」

「Đừng có xuyên tạc ý tôi. Nếu vậy thì sao mà trụ lại được ở câu lạc bộ Sinh học cơ chứ. 」

「Tại sao lại không trụ được. 」

「Trong thuật ngữ sinh học chẳng phải có rất nhiều từ chứa chữ 'sữa' hay 'vú' sao, cứ nghe thấy mà đã đỏ mặt thì sao mà đọc sách được. 」

「Ví dụ như 'biến thái' (thay đổi hình thái), 'biến thái hoàn toàn', rồi cả 'biến thái không hoàn toàn' ấy hả? 」

「Cậu nói thì không sai, nhưng đừng cố tình thốt ra mấy từ đó ở trong quán chứ. 」

「Tại sao? Vì sợ bị người ta hiểu lầm (thành kẻ biến thái) à? 」 Tôi cạn lời không thể phản bác. Nhưng nghĩ đến lý do em gái bắt tôi đi chuộc lỗi, quả thực ngay từ nãy tôi không nên tùy tiện nhắc đến mấy chữ như 'sữa' làm gì. Tôi phải tự kiểm điểm mới được.

'Biến thái' vốn là từ dùng để miêu tả sự thay đổi hình thái trong quá trình trưởng thành của sinh vật, nhưng ngay lúc tôi định giải thích tại sao không nên nói mấy thuật ngữ học thuật đó trong tiệm đồ ngọt, thì Parfait vừa vặn được mang ra.

Kích cỡ còn lớn hơn cả khuôn mặt của Kannabi. Cơ bản chắc là kem matcha, nhân đậu đỏ và kem đánh bông, trong ly còn được điểm xuyết thêm những thứ giống như hạt dẻ, thạch dừa, viên nếp shiratama các kiểu, trên cùng lại còn rắc thêm bột vàng. Dưới đáy ly được lót một tấm màng mỏng trong suốt phản chiếu màu sắc cầu vồng hệt như bong bóng xà phòng. Chẳng biết làm bằng chất liệu gì, nhưng bản thân tấm màng lại ánh lên một sắc vàng nhạt.

Ánh sáng vàng lấp lánh và sắc màu cầu vồng tô điểm thêm cho những màu sắc mộc mạc mang phong cách Nhật Bản. Đây có lẽ chính là kiểu đồ ngọt "ăn ảnh" trong truyền thuyết.

Kannabi lấy điện thoại ra, nghiêng người chụp lại ly Parfait với phông nền là rặng tre (chắc cũng là để không lọt cái vật cản đường là tôi vào khung hình).

「Vậy tôi dùng đây. 」 Cô nàng xúc một chút kem matcha ở trên cùng rồi nếm thử.

Trông có vẻ rất ngon, cô nàng lại xúc thêm một miếng nhỏ nữa. Vì mỗi lần chỉ xúc một chút xíu nên ly Parfait trông chẳng vơi đi tẹo nào.

「Sao thế? Cậu muốn ăn à? 」

「Không hẳn. Tôi chỉ thấy cậu ăn chậm rãi như thể đang rất trân trọng nó thôi. 」

「Tôi không rành ăn đồ quá lạnh. Sẽ bị buốt đầu. 」 Đã không ăn được đồ nóng, mà đồ lạnh cũng không xong luôn sao. Nếu là Mizusaki thì bất kể nóng lạnh cỡ nào cậu ta cũng tọng vào miệng như hạm được, giá mà Kannabi chia trung bình với cậu ta được thì tốt biết mấy.

Ngồi đối diện mà chẳng biết làm gì, tôi đành nhấp một ngụm matcha, trong lòng chợt dâng lên một cảm giác hệt như ông bố đang ngồi trên ghế đá nhìn con mình chơi nghịch cát vậy. Nhưng bản thân Kannabi chắc cũng chẳng thích bị người khác chằm chằm nhìn mãi. Thế là tôi bắt đầu thưởng thức phong cách trang trí nội thất sang trọng của Thanh Trúc Trà Phòng.

Quán được thiết kế với chất liệu gỗ màu tối, tổng thể sử dụng tông màu ngả đen làm chủ đạo. Bàn thì được phủ lớp sơn mài màu đen. Tuy nhiên, rất nhiều nơi được đặt gương, còn các thiết bị chiếu sáng thì sử dụng kim loại sáng màu, có lẽ vì họ nghĩ không nên để không gian trở nên quá u ám——ít nhất thì tôi nghĩ vậy.

Bức tường lớn nhất được treo một tác phẩm nghệ thuật miêu tả rặng tre. Đều là nghệ thuật cắt giấy, đặt trên nền đen, họ đã dùng giấy màu xanh lá cây có độ bóng để cắt ra vô số cây tre.

Tôi chợt phát hiện ra một điểm kỳ lạ.

Những tấm gương trên các bức tường khác đều phản chiếu lại tác phẩm này, nhưng những cây tre trong gương lại biến thành màu

"thanh" (xanh lơ), tức là màu xanh có phần ngả xanh lam nhiều hơn so với màu xanh lá cây. Thảo nào lại gọi là Thanh Trúc. Chuyện này là sao nhỉ.

「Cậu đang nhìn gì thế? 」 Kannabi dường như chẳng ăn được bao nhiêu Parfait đã nhìn về phía tôi.

「Cứ ăn đi, không cần bận tâm đến tôi. 」

「Tôi nghỉ tay một lát. Phần kem dễ chảy đã rớt xuống dưới rồi. 」 Vừa nói, cô nàng vừa nhấp một ngụm matcha, nhưng có vẻ vẫn thấy nóng nên liền rụt miệng lại ngay. Sợ nóng đến mức này đúng là nan giải thật.

「Về chuyện hình ảnh nhìn qua gương lại khác với thực tế, cậu có suy nghĩ gì không? 」

「Tất nhiên, nhìn một vật phản chiếu qua gương cũng đồng nghĩa với việc nhìn nó từ một góc độ khác. Giống như hình trụ nhìn từ các góc độ khác nhau có thể là hình tròn hoặc hình chữ nhật, có rất nhiều ví dụ về việc hình dạng của vật thể bị thay đổi khi nhìn qua gương. Ảo ảnh thị giác sử dụng cơ chế này được gọi là 『Hình lập thể biến dạng』 (Anamorphosis). 」

「Ra là vậy. Nhưng lần này, thứ khiến tôi bận tâm hơn lại là màu sắc. 」

「Màu sắc? Cậu nhìn thấy màu sắc khác nhau à? 」

「Đúng vậy. 」 Tôi chỉ tay về phía tác phẩm nghệ thuật rặng tre sau lưng Kannabi. Cô nàng thoạt đầu nhìn thấy màu xanh lá cây, rồi lại nhìn thấy màu xanh lơ trong gương, cứ lặp đi lặp lại hành động đó vài lần rồi mới quay sang nhìn tôi.

「Hừm hừm hừm……」

Tôi hỏi Kannabi đang nở một nụ cười đầy tà mị.

「Cậu nhận ra điều gì rồi sao. 」

「Không, tôi chẳng hiểu gì sất. 」 Chắc chỉ có vị thiên tài vật lý nào đó trong phiên bản phim truyền hình mới được phép làm cái trò này thôi.

「Đúng như Deltada nói, nhìn trực tiếp thì rặng tre đó có màu xanh lá, nhưng nhìn trong gương thì lại là màu xanh lơ. Tại sao màu sắc lại thay đổi được nhỉ. 」

「Thật ra cái gương đó không tồn tại, ở phía bên kia bức tường có đặt một tác phẩm y hệt nhưng màu xanh lơ…… kiểu vậy chăng? 」

「Trước khi ngồi xuống tụi mình đã xem qua rồi, phía bên kia bức tường chỉ là một lối đi bình thường thôi. 」 Quả thật là vậy, nên có thể chắc chắn đó thực sự là một tấm gương. Hơn nữa, nếu chỉ để tạo ra một không gian bí mật phía sau tấm gương mà lại lãng phí diện tích sàn đắt đỏ thì quả là thiếu tự nhiên. Nếu làm vậy thì đáng lý ra phải làm cho nó nổi bật hơn mới phải.

「Nói vậy thì, liệu có khả năng tác phẩm này sử dụng một loại vật liệu nào đó khiến cho màu sắc khi nhìn trực tiếp và nhìn qua gương trở nên khác biệt không, giả sử loại vật liệu đó có tồn tại. 」

「Thoạt nhìn thì bề mặt có vẻ mang cảm giác của kim loại nhỉ. 」

「Đúng vậy, nhưng trông hơi nghiêng, có lẽ là được dán màng phim đấy. 」

「Giống như lớp màng phim màu hồng này sao? 」 Kannabi chỉ vào tấm giấy lót có độ bóng như bong bóng xà phòng được dán dưới đáy ly Parfait. Nhưng lạ thật. Trên nền chiếc đĩa trắng, tôi chỉ có thể nhìn thấy màu vàng.

「Màu hồng? 」

「Nói chính xác thì phải là màu đỏ tươi (Magenta) mới đúng. 」 Màu đỏ tươi (Magenta) chính là một trong ba màu cơ bản của mực máy in, nói nôm na là màu đỏ tía sáng. Nhưng màu này thì hoàn toàn không thể dùng từ "vàng" để miêu tả được.

「Lạ thật. Tôi chỉ nhìn thấy màu vàng thôi. 」

「Mắt kính của cậu bị bẩn à? 」

「Bẩn thì cũng đâu làm đổi hẳn màu sắc được. Nếu có một khả năng……」

Tôi ngồi thẳng lưng dậy, nhìn xuống tấm giấy lót từ vị trí cao hơn. Chuyện gì thế này, đúng như lời Kannabi nói, tấm giấy lót đã biến thành màu đỏ tươi (Magenta). Hạ thấp người nhìn từ mặt bên, nó lại quay về màu vàng như ban đầu. Ra là thế.

「Cho tôi mượn ly Parfait một chút nhé. 」

「Ui ui, Parfait của tôi……」

Kannabi vừa buông tiếng thở dài đầy gượng gạo, vừa nhìn tôi kéo ly Parfait về phía mình. Phải nói là cô nàng rất có óc quan sát chăng, cô ấy lập tức nhìn xuống tấm giấy lót.

「Thế nào, Kannabi, cậu nhìn ly Parfait trong tay tôi, có thấy màu vàng không. 」

「Đúng là vậy thật. 」

「Lớp màng này sẽ thay đổi màu sắc tùy theo góc nhìn, chắc là do ánh sáng đã tạo ra hiện tượng giao thoa. 」

「Giao thoa? 」

「Tôi cũng không rành lắm, nhưng khi ánh sáng xuyên qua lớp trên và lớp dưới của màng phim, do hiện tượng khúc xạ, hai tia sáng phản xạ sẽ tương tác với nhau, có vẻ nhờ vậy mà ta có thể nhìn thấy ánh sáng của những bước sóng nhất định. 」

「Mặc dù tôi chưa hiểu lắm. 」

「Giống như mặt trong của vỏ bào ngư, hay màu sắc cầu vồng khi nhìn sát vào ngọc trai ấy, đó chính là hiện tượng giao thoa ánh sáng. Ngoài ra, màu sắc của tinh thể bismut, hay màu xanh lục phát ra từ vỏ bọ ngọc (Tamamushi)──những màu sắc được sinh ra nhờ chính cấu trúc vật lý của nó, được gọi là màu cấu trúc (structural color). 」

「Tức là không phải do sắc tố hấp thụ một lượng ánh sáng nhất định, mà là do lớp màng chỉ phản xạ lại ánh sáng của những màu sắc cụ thể, đúng không. Trả Parfait lại cho tôi. 」 Tôi trả lại cho cô nàng. Kannabi cẩn thận gỡ lớp màng mỏng bên dưới ra, đặt trước mặt rồi nghiêng sang trái phải. Từ chỗ tôi có thể thấy rõ, ánh sáng xuyên qua lớp màng trong suốt này đã chuyển dần từ màu đỏ tươi sang màu vàng.

「Nói đơn giản thì, tác phẩm nghệ thuật kia cũng sử dụng lớp màng tương tự nhỉ. 」

「Vậy sao? Nhưng màu sắc trông hoàn toàn khác mà. 」

「Hãy nghĩ xem, màu đỏ tươi (Magenta) chính là màu bù (complementary color) của màu xanh lá. Màu vàng chính là màu bù của màu xanh lơ. Nếu ánh sáng truyền qua là màu đỏ tươi thì ánh sáng phản xạ sẽ là màu xanh lá, còn nếu ánh sáng truyền qua là màu vàng thì ánh sáng phản xạ sẽ là màu xanh lơ. 」

「Ra là vậy, là thực hiện phép trừ ánh sáng nhỉ. 」 Ánh sáng quanh ta mang những bước sóng khác nhau, tức là được pha trộn từ nhiều màu sắc. Mắt người cảm nhận màu sắc thông qua ba loại tế bào nón giúp phân biệt ba màu đỏ, lục, lam. Màu vàng là kết quả khi các tế bào cảm thụ màu đỏ và màu xanh lá cùng lúc hoạt động. Nói cách khác, màu vàng chính là kết quả của ánh sáng trắng trừ đi màu xanh lam.

Tương tự, màu đỏ tươi (Magenta) được tổng hợp từ màu đỏ và màu xanh lam, tức là kết quả của ánh sáng trắng trừ đi màu xanh lá.

「Nhìn này. 」 Kannabi kéo lớp màng từ chiếc đĩa trắng sang mặt bàn màu đen. Thứ hiện ra trên chiếc đĩa trắng chính là ánh sáng truyền qua còn lại khi ánh sáng trắng xuyên qua lớp màng, trong khi thứ hiện lên trên mặt bàn đen lại là ánh sáng phản xạ màu xanh lá đọng lại trên lớp màng.

Nhìn từ chính diện là màu xanh lá, nhìn từ mặt bên lại là màu xanh lơ. Đây chính xác là vật liệu mà chúng tôi đang tìm kiếm.

「Phần nền của tác phẩm đó có màu đen. Ánh sáng phản chiếu trong gương so với góc nhìn thông thường bị lệch đi một góc, và lớp màng này chính là thứ tái hiện lại nguyên lý đổi màu của rặng tre đó. 」

「Chính xác là vậy. Mà nhắc mới nhớ, trong tiếng Nhật hình như có một từ dùng để chỉ việc màu sắc thay đổi tùy theo góc nhìn đấy nhỉ. 」

「Chắc là ảo giác của cậu thôi. Mà, cậu tính ăn hết ly Parfait đó chưa vậy. 」 Kannabi cứ nhìn chằm chằm vào tôi, chần chừ một lúc, rồi đẩy ly Parfait sang.

「Giúp tôi với. 」 Quả nhiên là ăn không hết mà.

「Xem ra quyết định chừa lại ly matcha là chính xác rồi. 」 Ly Parfait này tuy đắt nhưng quả thực rất ngon. Nhưng ăn xong cũng no kễnh bụng. Nếu là Mizusaki thì chắc có thể dễ dàng xơi tái, nhưng món Parfait này có khi vốn được thiết kế để ăn chung cũng nên.

Lúc rời khỏi quán và chia tay nhau, Kannabi lại một lần nữa quay sang, nhìn thẳng vào mắt tôi. Rồi cô cất lời.

「Cảm ơn cậu hôm nay đã cất công mời tôi, Parfait ngon lắm. 」 Cất công nói những lời này, tôi có thể hiểu là thành ý của mình đã truyền đạt được đến cô ấy rồi nhỉ.

Hay là cô nàng thực sự chỉ muốn nói ly Parfait rất ngon thôi?

Trên chuyến tàu điện trở về nhà, tôi nhớ lại cuộc trò chuyện trong quán.

Màu sắc thay đổi tùy thuộc vào góc nhìn, từ đó đáng lẽ phải gọi là màu Bọ ngọc (Tamamushi-iro).