Chương 76: Tính Thực Dụng Là Tốt Hay Xấu

Trời đã tối, nhưng tòa nhà thí nghiệm vẫn sáng rực ánh đèn. Trong văn phòng của giáo sư Đường, Lục Chu gõ cửa và bước vào. Thực ra trước khi đến đây, cậu đã đoán được phần nào lý do vì sao giáo sư Đường tìm gặp mình. Lúc nãy, cậu đã tìm thấy thư xác nhận từ ban biên tập của tạp chí Mathematical Annals trong hộp thư của mình. Từ ngày gửi thư, thư đã được gửi đến cách đây hai ngày, nhưng cậu lại bỏ qua không để ý.

Điều khiến Lục Chu ngạc nhiên là bài luận của cậu được xuất bản nhanh đến vậy, cứ như thể Mathematical Annals còn sốt sắng hơn cả cậu. Lục Chu không khỏi cảm thấy mình quá may mắn khi bài viết của mình được đón nhận một cách trân trọng như thế. Vừa bước vào, giáo sư Đường đã đặt bút xuống và nhìn sang nghiên cứu sinh đang làm việc bên cạnh máy tính.

"Tiểu Vương, đi rót cho sư đệ một cốc nước." Nghiên cứu sinh tên Tiểu Vương đẩy gọng kính lên và không nói gì, chỉ đứng dậy. Lục Chu vội nói: "Không cần đâu, tôi tự làm được."

"Không không không, để tôi làm cho," Tiểu Vương không nói thêm lời nào, đặt một chiếc cốc lên bàn trà, sau đó rót nước từ ấm điện vào cốc, cung kính nói: "Dâng trà cho đại thần."

"Ừm...! cảm ơn..." Lục Chu vừa buồn cười vừa bất lực, đành chấp nhận lòng tốt của người bạn nghiên cứu sinh. Ngồi xuống ghế sofa, Lục Chu liếc qua cuốn tạp chí trên bàn, đó là số mới nhất của Mathematical Annals bằng tiếng Anh. Trang thứ ba mươi mở ra trước mắt cậu, Lục Chu nhận ra ngay lập tức, đó là bài luận của cậu — "Bàn về quy luật phân bố số Mersenne và chứng minh giả thuyết Chu".

"Luận văn trên Mathematical Annals là của cậu viết?" Giáo sư Đường ngồi sau bàn làm việc, vẻ mặt nghiêm nghị hỏi.

"Vâng ạ." Lục Chu gật đầu, nhìn giáo sư Đường một cách khó hiểu. Không phải tôi thì còn ai vào đây? Trong Đại học Kim Lăng này, còn ai khác tên là Lục Chu nữa sao? Hai nghiên cứu sinh trong phòng hít vào một hơi thật sâu, ánh mắt họ đầy ngưỡng mộ khi nhìn Lục Chu. Không hổ danh là người được giáo sư Đường trọng dụng! Cậu ấy chứng minh một bài toán khó bậc nhất thế giới mà vẫn bình tĩnh như vậy.

Nếu là họ, chỉ cần được xuất bản một bài trên tạp chí cốt lõi đã đủ để ăn mừng suốt cả ngày, chứ đừng nói đến việc chứng minh một giả thuyết toán học nổi tiếng. Lục Chu vẫn tỏ ra bình thản, khiến giáo sư Đường không biết phải nói gì thêm. Thực lòng mà nói, giáo sư Đường đã vô cùng kinh ngạc khi đọc bài luận này. Sự kinh ngạc không phải đến từ bản thân nội dung luận văn, mà là đến từ người đã viết ra nó.

Ông chưa bao giờ nghĩ rằng cậu học trò của mình có thể đạt được điều gì đó trong lĩnh vực số Mersenne, thậm chí ông còn nghĩ cậu sẽ gặp thất bại và tự bỏ cuộc. Kết quả là... Ai mà ngờ được cậu ấy không chỉ đạt được thành tựu, mà còn ném vào lĩnh vực số học một quả bom sâu nước khổng lồ.

"...! Cậu có kiến thức sâu rộng về lĩnh vực số học vượt xa dự đoán của tôi. Ban đầu, tôi nghĩ cậu có tài năng trong lĩnh vực toán hàm, nhưng có lẽ tôi đã sai." Giáo sư Đường lắc đầu nói, "Trong suốt cuộc đời tôi, cậu là người học trò có năng khiếu nhất." Không chỉ là nhìn nhầm, mà ông còn không hiểu nổi nữa. Theo lý mà nói, một người chỉ có một nguồn năng lượng giới hạn, nhưng đối với Lục Chu, dường như điều đó không hề đúng.

Có vẻ như trên đời thực sự tồn tại những thiên tài có thể bỏ qua các giới hạn thông thường. Lục Chu cảm thấy hơi ngại ngùng khi được khen ngợi, cười khẽ và nói khiêm tốn: "Giáo sư Đường, ngài quá khen rồi. Thực ra, đó chỉ là cảm hứng bất chợt của tôi khi rảnh rỗi thôi, không đến mức như ngài nói đâu."

"Hừm." Một tiếng "hừm" thản nhiên từ giáo sư Đường khiến Lục Chu không biết phải tiếp tục thế nào. Tiếng "hừm" này rõ ràng thể hiện sự châm biếm với sự khiêm tốn giả tạo của Lục Chu. Giáo sư Đường vẫn là giáo sư Đường, ánh mắt sắc bén như mọi khi! Ngay lúc đó, cửa văn phòng bất ngờ mở ra. Hai người bước vào. Người đi sau là Trưởng khoa Toán Ứng dụng, giáo sư Lỗ, người còn lại là một ông lão mà Lục Chu không nhận ra. Nhưng từ ánh mắt của ông lão nhìn mình, có vẻ như ông ấy đến vì mình.

Vừa bước vào, giáo sư Lỗ định lên tiếng gọi giáo sư Đường, nhưng khi thấy Lục Chu ngồi trên ghế, ông lập tức nhận ra cậu và bước tới, hỏi với vẻ mặt phấn khích.

"Cậu là người đã chứng minh giả thuyết Chu?!" Lục Chu nhìn giáo sư Lỗ đầy hứng khởi, gật đầu: "Vâng...! Có vấn đề gì không ạ?" Trước khi giáo sư Lỗ kịp trả lời, ông lão đứng bên cạnh cười và lên tiếng trước.

"Không có vấn đề gì cả. Tôi đã đọc bài luận của cậu. Quá trình chứng minh vô cùng xuất sắc, thực sự xứng đáng với lời khen ngợi từ giáo sư Deligne." Khen ngợi? Deligne? Ai? Lục Chu cảm thấy hoàn toàn bối rối. Hai nghiên cứu sinh trong phòng cũng không khỏi kinh ngạc. Deligne! Người được vua Bỉ phong tước tử! Người đã chứng minh giả thuyết Weil! Giáo sư Đường ho một tiếng, nói: "Tiểu Vương, rót nước cho hai vị giáo sư." Tiểu Vương lặng lẽ đứng dậy và đi về phía tủ đựng đồ pha trà.

Ông lão lạ mặt cười nói: "Lão Đường, không cần khách sáo vậy đâu, tôi chỉ đến đây dạo một vòng thôi, lát nữa sẽ đi ngay."

"Đây là Viện trưởng Tần của chúng tôi." Thấy Lục Chu còn đang ngơ ngác, giáo sư Lỗ cười giới thiệu. Lục Chu lập tức hiểu ra và đứng dậy: "Chào Viện trưởng."

"Chào chào, không cần khách sáo, ngồi đi." Viện trưởng Tần nhìn Lục Chu với ánh mắt tán thưởng và nói, "Cậu là Lục Chu đúng không? Mấy ngày trước tôi đã muốn gặp cậu rồi, nhưng bị hội nghị toán học ở Na Uy làm chậm trễ, đến tuần trước tôi mới về từ Na Uy."

"Khi ở Na Uy, tôi đã thảo luận với giáo sư Newman về bài luận của cậu vài tháng trước về toán hàm tuyến tính. Ông ấy đánh giá cậu rất cao và nói rằng trong vòng năm năm tới, cậu sẽ đạt được những thành tựu mang tính đột phá trong lĩnh vực này. Tôi không ngờ ngày đó lại đến sớm và đột ngột như vậy. Cậu không chỉ đạt được điều này, mà còn làm được điều đó trong một lĩnh vực hoàn toàn khác biệt — số học."

Nói đến đây, viện trưởng Tần thở dài cảm thán, rồi cười nói: "Quả thật, chúng tôi, những người già như tôi, ngày càng trở nên vô dụng. Chứng minh những giả thuyết toán học thế giới giờ đây là nhiệm vụ của các thế hệ trẻ như các cậu."

"Viện trưởng Tần, ngài quá khen rồi." Lục Chu ho nhẹ, cậu cảm thấy ngại ngùng khi được khen nhiều như vậy.

"Tôi chỉ là may mắn thôi, chưa thể gọi là đột phá gì cả." Viện trưởng Tần cười nói: "Ha ha, ngày mai cậu sẽ biết tại sao tôi nói vậy." Một tiếng "ha ha" này lại có ý gì đây? Lục Chu không hiểu nổi. Thấy Lục Chu không nói gì, viện trưởng Tần cười nhẹ và tiếp tục nói: "Cũng đã muộn rồi, tôi và giáo sư Đường còn có việc cần thảo luận. Cậu cứ về trước đi." Lục Chu cũng vừa định rời đi, vì phần thưởng của hệ thống vẫn đang chờ cậu trong không gian hệ thống. Cậu liền cười nói: "Vậy em xin phép đi trước...!

À phải rồi, viện trưởng Tần, với việc giải quyết một giả thuyết toán học tầm cỡ thế giới như vậy, liệu trường có chính sách khen thưởng nào không ạ?" Giáo sư Đường cười mắng: "Cậu nhóc này, lúc nào cũng chỉ nghĩ đến chút lợi nhỏ nhoi. Giải quyết một giả thuyết toán học thế giới, làm sao có thể đánh giá bằng tiền được?" Lục Chu rất muốn gật đầu và bảo ông rằng có thể, nhưng cuối cùng cậu đã kìm lại. Viện trưởng Tần và giáo sư Lỗ cùng cười.

"Chắc chắn là có thưởng rồi. Đối với những thành tựu nghiên cứu xuất sắc như thế này, trường chúng ta và cả đất nước đều sẽ có những chính sách hỗ trợ mạnh mẽ!" Viện trưởng Tần cười nói, "Tuy nhiên, về chi tiết phần thưởng cụ thể thì trường sẽ phải họp bàn. Tôi không dám đảm bảo khi nào sẽ có quyết định, nhưng về mặt vật chất thì chắc chắn sẽ không để cậu thiệt thòi đâu!" Lục Chu mừng rỡ: "Cảm ơn viện trưởng!" Viện trưởng Tần cười xua tay: "Không có gì."

Không ở lại văn phòng lâu, Lục Chu nhanh chóng rời đi và tiện tay đóng cửa văn phòng lại. Nhìn bóng dáng Lục Chu rời khỏi, viện trưởng Tần mỉm cười nói: "Cậu ta đúng là một nhân tài." Giáo sư Đường thở dài: "Đúng vậy, chỉ có điều quá thực dụng."

"Thực dụng là tốt mà."

"Tốt sao? Tôi nghĩ làm nghiên cứu thì vẫn nên giữ tâm hồn tĩnh lặng." Giáo sư Đường lắc đầu nói, "Tài năng của cậu ta trong lĩnh vực toán học là cao nhất mà tôi từng thấy. Nếu cậu ta có thể tĩnh tâm nghiên cứu, tương lai chắc chắn sẽ rực rỡ."

"Ồ? Tôi thì nghĩ tính thực dụng và sự tận tâm trong nghiên cứu không mâu thuẫn với nhau." Viện trưởng Tần cười nói: "Chỉ sợ những người tài năng mà không biết nắm bắt, khi thành tài rồi, chúng ta cũng không giữ được họ." Giáo sư Đường lắc đầu, nhưng không nói gì thêm. Ông đã từng thấy nhiều thiên tài lạc lối trong vòng xoáy danh vọng và trở thành người bình thường.

Làm nghiên cứu không giống như ca hát hay nhảy múa, muốn đạt được thành tựu thì phải chịu được sự cô độc và phải học cách bỏ qua những xao nhãng từ bên ngoài. Điều này có thể không công bằng với những người thực sự cống hiến cho sự tiến bộ của khoa học nhân loại, nhưng khi đã chọn con đường tìm kiếm chân lý đầy chông gai này, họ phải chấp nhận mọi thử thách. Có lẽ, đây là vấn đề về quan điểm.

Viện trưởng Tần hy vọng Lục Chu sẽ đạt được thành tựu tại Đại học Kim Lăng, để gắn tên của trường với sự chứng minh giả thuyết Chu và giúp trường nổi danh trong giới học thuật trong nước và quốc tế. Còn giáo sư Đường, ông chỉ mong rằng cậu học trò của mình sẽ đi xa hơn trên con đường chinh phục thế giới toán học. Dù là ở Đại học Kim Lăng, Princeton hay bất cứ đâu...